نکاتی در مورد شاخص بورس برزیل

  ( IBOVESPA)

 

IBOVESPA شاخص اصلی بورس برزیل است که برای نشان دادن متوسط عملکرد بازار از آن استفاده می­شود.

شروع محاسبه این شاخص از سال 1968 با پایه 100 بوده است.

شاخص مذکور اثر توزیع سود را در نظر می­گیرد و در نتیجه حکایت از محاسبه کل بازدهی بازار دارد.

  • این شاخص در 11 مقطع زمانی تعدیل کلی شده بطوریکه به عنوان مثال در 10/3/1983 بر عدد 100 تقسیم شد و همچنین در مقاطع زمانی مختلف تعدیلاتی به شرح زیر داشته است:

1-    3/10/1983 – تقسیم بر 100

2-    2/12/1985 – تقسیم بر 10

3-    29/8/1988 – تقسیم بر 10

4-    14/4/1989 - تقسیم بر 10

5-    12/1/1990 – تقسیم بر 10

6-    28/5/1991 – تقسیم بر 10

7-    21/1/1992 – تقسیم بر 10

8-    26/1/1993 – تقسیم بر 10

9-    27/8/1993- تقسیم بر 10

10-10/2/1994 – تقسیم بر 10

11-3/3/1997 – تقسیم بر 10

 

  • شاخص در حال حاضر 61513 واحد است که با کاهش 1.12 درصدی در روز جمعه همراه بوده است. همچنین در حال حاضر با تعدیلات اشاره شده شاخص شوع معادل 0.000000000100 است.

 

  • بورس برزیل این شاخص را با در نظر گرفتن قیمت آخرین معامله محاسبه و بصورت لحظه­ای منتشر می­کند. انتشار این شاخص از طریق " سیستم اطلاع­رسانی بورس برزیل" و سایر پردازش­گران اطلاعات خواهد بود. همچنین  بر اساس مقررات، بورس برزیل مسئول مدیریت شاخص، محاسبه، افشا و نگهداری آن است.

 

  • ·        معیارهای در نظر گرفته شده برای شاخص IBOVESPA

1-    ارزش معامله آن طی دوازده ماه گذشته بیش از 0.1 درصد ارزش کل معاملات بورس باشد.

2-    در 80 درصد از روزهای معاملاتی نماد آن مورد دادوستد قرار گیرد (12 ماه گذشته)

3-    IN که ریشه دوم حاصلضرب درصد سهم ارزش معاملات هر شرکت و درصد تعداد معاملات هر سهم است باید کمتر از 80 درصد باشد.

 ( در محاسبه ارقام فوق معاملات چرخشی حذف می­شود.)

 

  • شرکت­های حاضر در این شاخص در حال حاضر از 25 صنعت مختلف است که صنایع " خدمات زیرساخت و حمل و نقل" با 10 شرکت، صنعت خدمات مالی با 8 شرکت ( از جمله بورس برزیل)، مواد اساسی شامل چوب و کاغذ، معدن، پتروشیمی و فلزات با 12 شرکت از جمله صنایع بارز هستند.

 

  • تعداد شرکت­های حاضر در  شاخص IBOVESPA در ماه جولای 2011 ، 67 شرکت از مجموع شرکت­های پذیرفته شده (386 شرکت ) است.

لازم به ذکر است که ارزش بازار بورس برزیل بیش 1300 میلیارد دلار است.

 

  • بیشترین تاثیر بر شاخص در دوره حاضر مربوط به صنایع زیر است:

1-    گاز، نفت و ...

2-    مواد اساسی، معدن

3-    واسطه­های مالی ( شامل شرکت­های سرمایه­گذاری نمی­شود و این شرکت­ها در صنعت دیگری طبقه­بندی میشود.

4-    حمل و نقل و زیر ساخت

 

  • بیشترین تاثیر بر شاخص از لحاظ شرکتی به شرح زیر است:

1-    شرکت ECODIESEL از صنعت نفت و گاز

2-    شرکت PETROBRAS از صنعت نفت و گاز

3-    شرکت BM&fBOVESPA از صنعت خدمات مالی با زیربخش Diversified financial service

 

  • شرکت­هایی که در وضعیت خاصی قرار دارند، شرایط ورشکستگی در مورد آن صادق است یا به مدت طولانی معلق خواهد بود در زمره شرکت­های مشمول این شاخص نخواهند بود.

 

  • IBOVESPA مجموع اوزان (مقدار تئوریک هر سهم ضربدر آخرین قیمت آن) سهام موجود در شاخص است. با این شرایط، این شاخص در هر لحظه بر اساس فرمول زیر محاسبه می­شود:

 

که IBOVESPA شاخص بورس برزیل در زمانt  است.

n تعداد شرکت­های مشمول شاخص ( که متغیر است و در حال حاضر 67 شرکت را شامل می­شود.

Pi,t آخرین قیمت سهم i در زمان t است.

Qi,t مقدار یا ضریب تئوریک سهم i در زمان t است.

 

  • در زمان توقف یا تعلیق یک نماد، آخرین قیمت معاملاتی موجود در سامانه معاملات تا زمان از سرگیری معاملات استفاده می­شود. چنانچه معاملات یک سهم بیش از 50 روز متوقف باشد یا چشم­انداز روشنی برای از سرگیری یک نماد بسته وجود نداشته باشد، آن نماد از فهرست شرکت­های مشمول در شاخص حذف می­شود. در چنین شرایطی تعدیلات لازم به منظور "حفظ پیوستگی" شاخص صورت خواهد گرفت.

 

  • شاخص  هر 4 ماه ( ژانویه، می و سپتامبر) یکبار بازنگری می­شود تا وضعیت شرکت­های موجود در شاخص و ضرایب تئوریک شرکت­های مشمول بررسی شود.

 

تعدیل شاخص

ضریب IN که پیشتر در مورد آن صحبت شد، مجددا در پایان هر 4 ماه و بر اساس آمار 12 ماهه گذشته محاسبه می­شود و سپس به صورت نزولی مرتب می­شود و شرکت­هاایی که ضریب مربوط به آنها کمتر از 80 درصد باشد، انتخاب خواهند شد. ( البته با بررسی دو معیار دیگر)

 

ضریب تئوریک هر سهم از تقسیم اوزان هر سهم در شاخص بر قیمت پایانی روز قبل از دوره 4 ماهه گذشته بدست می­آید. این ضریب برای یک دوره 4 ماهه ثابت باقی خواهد ماند و تنها در شرایط تقسیم سود، سهام جایزه و ... اصلاح خواهد شد.

 

به عبارت دیگر برای آنکه بتوان بازدهی کل را محاسبه کرد، IBOVESPA برای توزیع هر منفعتی از سوی ناشرانی که سهامش در لیست شاخص است، تعدیل خواهد شد. این تعدیل با این فرض در نظر گرفته می­شود که مثلا سرمایه­گذار سهام خود را در قیمت پایانی روز معاملاتی قبل از توزیع سود فروخته و از آن منابع برای خرید همان سهم، بدون منفعت، استفاده کرده است.