آنچه در میز صنعت سیمان گذشت

میز صنعت سیمان با حضور 45 مدیر شرکت و هلدینگ سیمانی، نمایندگان بورس کالا، انجمن صنعت سیمان، کارشناسان سازمان بورس و مدیران ارشد شرکت بورس تهران به منظور بررسی آخرین وضعیت این صنعت در محل تالار حافظ برگزار شد.

 

دکتر حسن قالیباف اصل، مدیرعامل بورس تهران در این جلسه گفت: صنعت سیمان در بازار سرمایه و در اقتصاد کشور یک جایگاه ویژه ای دارد. در همه کشورها هم یکی از شاخص های پیشرفتگی اقتصادها بحث صنایع مادر هست که قطعا یکی از آنها صنعت سیمان است. هم اکنون حدود 29 الی 30 شرکت سیمانی در بازار سرمایه حاضر داریم و این صنعت جزو صنایع مهم در بورس محسوب می شود.

وی افزود: به نظر می رسد باید توجه بیشتری به این صنعت معطوف شود و بورس اوراق بهادار  حاضر است در جاهایی که می تواند، به این صنعت در پیدا کردن جایگاه خود در بازار سرمایه و اقتصاد ملی کمک کند.

مدیر عامل بورس تهران ادامه داد: قطعا سالهای گذشته در این صنعت زحمات زیادی کشیده شده  و در طول 10 سال گذشته با طرح توسعه و بهسازی، ظرفیت تولید سیمان در کشور افزایش داشته است و در مقایسه با دیگر شرکت های صنعت سیمان، بیشترین افزایش تولید را شرکت های سیمانی حاضر در بورس داشته اند.

 مدیر عامل بورس تهران جایگاه این صنعت و توجه سرمایه گذاران را واقعیت های موجود در بازار سرمایه عنوان کرد و گفت: صنعت سیمان جایگاه خاصی در اقتصاد دارد و جزو منابع مادر کشور محسوب می شود، همواره پتانسیل های رشد در این صنعت وجود دارد و ظرفیت آن هم افزایش را شاهد بوده است. ولی اعداد و ارقامی که در بورس وجود دارد یک چیز دیگر را نشان می دهد . یعنی بورس نشان می دهد که این صنعت هر سال با کاهش ارزش مواجه است.

قالیباف اصل به آمار  آمار 4 سال گذشته صنعت سیمان در بورس اشاره کرد و گفت:  سال 87 ارزش کل صنعت سه هزار و 600 میلیارد تومان ، سال 88 حدود سه هزار و 440 میلیارد تومان ، سال 89 حدود سه هزار و 360 میلیارد تومان و سال گذشته به 3 هزارو 170 میلیارد تومان رسیده است. یعنی هر سال ارزش صنعت کاهش داشته و سودآوری هم به همین شکل پایین آمده و سود سال 89 حدود 860 میلیارد تومان بوده و در سال 90 به 800 میلیارد تومان رسیده است.

سخنگوی بورس ادامه داد: وقتی ارزش بازار پایین می آید به این مفهوم است که پولی که سرمایه گذار در این صنعت گذاشته است باز نمی گردد،  و منطقی نیست در شرکتی 20 درصد ظرفیت رشد کند ولی ارزش شرکت 10 درصد کاهش یابد و این نشان می دهد سرمایه گذار نتوانسته از سرمایه گذاری خود بهره برداری نماید.

وی کاهش ارزش فعلی صنعت سیمان در بورس را دلیل توجه پایین دانست و اظهار داشت :حاشیه سود این صنعت در سال 89، 44 درصد بوده است و سال گذشته به 35 درصد کاهش یافته است.

 قالیباف اصل به آزاد سازی حامل های انرژی توجه کرد و گفت: هدفمندی یارانه ها باعث شده که قیمت تمام شده در صنعت افزایش پیدا کند و حاشیه سود کاهش یابد.

وی تصریح کرد: در این مواقع صنایع باید افزایش قیمت تمام شده را جبران کنند، بازار هم کشش دارد و و در هزینه ها هم باید صرفه جویی انجام شود.

مدیرعامل بورس تصریح کرد: به نظر می رسد که مشکل اساسی کنترل قیمت است و به هر حال صنعت باید بتواند روی قیمت کار نماید و افزایش هزینه ها و نرخ تورمی که به صنعت وارد می شود را با افزایش قیمت ها را جبران کند.

قالیباف اصل ادامه داد: افزایش قیمت ها مطالبه سهامداران هم است و در این مجامع سهامدار از مدیر شرکت می پرسد که فرصت هایی در صنعت بوده است و شما طرح توسعه اجرا کردید. همچنین نرخ ارز افزایش پیدا کرده و این فرصت های صادراتی که در منطقه  برای صنعت و سیمان وجود دارد. قطعاً صنعت  باید از افزایش نرخ ارز منتفع شود، چه انتفاعی به شرکت وسهامداران رسیده است.

مدیر عامل بورس تهران به انگیزه تشکیل میز صنعت سیمان در بورس اشاره کرد و گفت: انگیزه ما از تشکیل میز صنعت سیمان در بورس مشورت و همفکری است تا ببینیم با توجه به  کارهای خوبی که  در صنعت سیمان شده

چه کار باید کرد تا حاصل آن به شرکت و سرمایه گذار برسد .

سخنگوی بورس گفت: خریدار خارجی که محصول کارخانه ایرانی را می خرد، از وضعیت فروش سیمان در کشور مطلع است و می داند که شرکت ها در داخل بیش از 65 هزار تومان یعنی معادل حدود 33 دلار محصولات خود را نمی توانند بفروشند . بنابراین اگر آنها 40 دلار هم بدهد ، کارخانه محصول را می فروشد.

 وی به قیمت گذاری توجه و تاکید کرد: باید قیمت از نرخ های منطقه ای تعیین شود، ولی قیمت در اصل از داخل گرفته می شود در حالیکه قیمت داخل کشور باید از قیمت هایی که در منطقه وجود دارد تبعیت کند. یعنی الان عراق در حال بازسازی است و هزینه آن را ما پرداخت می کنیم در صورتی که نرخ باید بین 80 تا 90 دلار باشد.

مدیر عامل بورس تهران به صادرات سیمان اشاره کرد و گفت: با خریدار خارجی افراد متعددی وارد مذاکره می شوند که این کار قدرت چانه زنی را برای طرف خارجی بالا می برد و به نظر می رسد انجمن صنعت سیمان باید بین شرکت ها در صادرات یک اتحاد ایجاد کند یا سهمیه   برای شرکت ها مقرر کنند و یا یک شرکت جدید تاسیس شود و صادرات را به عهده گیرد.  هماهنگی قوی باید ایجاد گردد زیرا صادرات یک فرصت محسوب می شود و واقعآ اگر قیمت سیمان در عراق 100 دلار است نباید ما این جا 40 یا 50  دلار بفروشیم، قطعآ باید شرکت های ما از این فرصت استفاده کند.

وی به صنعت سیمان در بورس کالا توجه کرد و اظهار داشت:

وقتی که کالا در بورس است ، یعنی قیمت را عرضه و تقاضا معین می کند و ما نمی توانیم کالایی که در بورس پذیرفته شده روی آن قیمت کنترلی تعیین کنیم. و بورس کالا یک راه حل خوبی  است.

در ادامه این جلسه اتابک رئیس هیئت مدیره انجمن صنعت سیمان به وضعیت سیمان اشاره کرد و گفت: در 6 سال گذشته و در یک برنامه عمرانی ظرفیت تولید کشور 2 برابر شده است، سال 83 تولید 32 میلیون تن بوده و سال 90 به بیش از 68 میلیون تن رسیده است و در مقایسه متوجه می شویم که در هیچ صنعتی در کشور مانند سیمان همچنین رشدی را نمی توان مشاهده کرد.

رییس انجمن صنعت سیمان به چالش های این صنعت اشاره کرد و گفت: هیچ صنعت زیر بنایی مانند سیمان گسترش پیدا نکرد و قرار بر این بود که از صندوق ارزی استفاده کنند و ارزی که با دلار بسته شد به یورو تبدیل شد و هم اکنون در صورت های مالی این نرخ تسعیر ارز یک رقم بزرگی است که بازده سرمایه گذاران را از بین برده است.

وی افزود: پس یک عدم تعهد روی تامین نوع ارز برای توسعه صنعت سیمان بود  ودیگری وام های ارزان قیمت طبق تعهد و طرح جامع سال 83 که البته تا 26 درصد پرداخت شد.

رییس انجمن صنعت سیمان به عدم زیرساخت صادراتی اشاره کرد و اظهار داشت: در برنامه ای سه ساله توانستیم اهداف صادراتی 3،5 و10 میلیون تن را محقق کنیم و صنعت سیمان بعد از این دوره که توسعه هایش را انجام داده انتظار دارد که شرایط آزاد سازی قیمت به صورت واقعی انجام شود.

اتابک برخی از مشکلات فعلی صنعت سیمان را برشمرد و گفت: سیمان صنعتی سرمایه بر است و هم اکنون پاکت سیمان، چالش حمل و نقل، نرخ ارز، شرایطی که تحریم به صنعت تحمیل کرده و قطعات یدکی با ضریب8/1 و ریسک بالا به دست ما می رسد. در این شرایط یکسری از سازمان های دولتی خودشان را متولی قیمت گذاری می دانند و این در حالی است که عواملی که قیمت تمام شده را بالا می برد باید یکجا کنترل شود نه اینکه فقط  به قیمت محصول نهایی توجه شود.

وی ادامه داد: این برخورد دوگانه در قیمت گذاری و دخالت هایی که در سیاست های دولت داده می شود سبب شده که رتبه این صنعت در بازارسرمایه کشور افت نماید و آنچه که به ما در زمان توسعه وعده داده شد، در مرحله اجرا برعکس عمل شود مانند وام های ارزی و ارزان قیمت.

رییس انجمن صنعت سیمان افزود: هنگامیکه صورت های مالی شرکت های بورسی را مطالعه می کنیم متوجه می شویم هزینه های پول برای این شرکت ها سنگین است و از جیب سهامداران پرداخت می شود. همچنین 15 درصد حمل و نقل کشور مربوط به صنعت سیمان است و در چند ماه اخیر سه بار حمل و نقل با چالش اساسی مواجه بوده که هزینه آن را صنعتگر می پردازد.

مهندس حیدری در ادامه این جلسه گفت : هر وقت صحبت از افزایش قیمت یا شناور کردن نرخ کردیم گفته شد که شما حاشیه سودتان بالاست و حدود 24 درصد است که در حالیکه این حاشیه سود برای شرکتهای قدیمی می باشد، چون سرمایه گذاری آنها بر اساس حساب های دفتری قدیمی است  که استهلاک ندارند. در حالیکه بسیاری از شرکتهای سیمانی جدید که بخش خصوصی آنها را ایجاد کرده است حاشیه سودی ندارند.

وی به شرکتهای سیمانی پیشنهادی را ارائه کرد و گفت: حداقل تجدید ارزیابی نمایند و مستمسک دفتری مبنی بر اینکه حاشیه سود شما بالاست ندهند و در این صورت است می توانند ذخیره استهلاک کنار بگذارند .

وی افزود قوانین موضوعه توسعه ای آزاد شده و گفته شده است که صادرات آزاد  است و قیمت سیمان هم در این مرحله باید آزاد گردد. ولی تا کنون به دلیل اختیارات که داشتند جلوی آزاد سازی قیمت سیمان را گرفته اند.

الان هم بیشترین دلیلی که وزارت صنایع بر آن تاکید می کند بر این است که اگر حامل انرژی بخواهد افزایش قیمت پیدا کند در آن صورت ممکن است با توجه به آن یک درصدی متعادل، افزایش قیمت برای سیمان اعمال شود.

 حیدری تاکید کرد: ما باید تمام تلاشمان را مصرانه برای آزاد سازی قیمت سیمان انجام دهیم به شرطی که بعدا در رقابت با یکدیگر قیمت سیمان را پایین نیاوریم. همچنان که در گذشته قیمت آزاد شده بود و بعضی از شرکتها از قیمت مصوب هم پایین تر عرضه می کردند و منافع صنفی ایجاب می کند که در چهار چوب انجمن قیمت آزاد شده را در آینده حفظ کنیم.

رضایی معاون اقتصادی سیمان فارس و خوزستان گفت: اشتباه ما این بود که سند چشم انداز را که برای یک دوره 20 ساله تنظیم شده بود ما در یک دوره 5 ساله محقق کردیم. امروز  صنعت سیمان کشور رتبه چهارم تولید کننده دنیا را داراست . این مرتبه آسان به دست نیامده و سرمایه و نیروی کار توامان این چنین موفقیت را برای صنعت سیمان ایران در دنیا ایجاد کردند.

وی افزود: صنعت سیمان برای صادرات 14 میلیون تن برنامه ریزی کرده است ولی زیر ساخت  برای صادرات نداریم و حمل و نقل به هیچ وجه جوابگوی چنین تعهداتی که صنعت سیمان برای خودش ایجاد کرده است نیست. بنابراین انتظار این است که برگزاری چنین  جلساتی منجر به رعایت کردن قوانینی که در مجلس تصویب و از طریق ریس مجلس ابلاغ شده گردد مانند قانون توسعه ابزارهای مالی و در آنجا قانونگذار به صراحت گفته است: کالایی که از طریق بورس کالا عرضه می شود مشمول قیمت گذاری دولتی نیست و مشکل ما عدم رعایت قانون است و نه قانون .

احمدزاده پیشنهاد اوپک سیمانی را مطرح کرد و اظهار داشت: در صادرات یک رقابت منفی وجود دارد و هزینه ای که در عراق صرف بازسازی می شود را ما می دهیم که دلیل آن رقابت  منفی است که در صنعت سیمان ایجاد شده که با تشکیل یک نهادی مانند اوپک سیمانی این موضوع را مدیریت و سهمیه بندی کرد و بالاترین قیمت ها را به خریداران عنوان کرد و یک دلگرمی هم برای سهامداران می شود تا سرمایه خود را حفظ کنند.

 

سالاروند مدیر عامل سیمان آبیک گفت :   وی افزود: صنعت سیمان یک صنعت اشتغال زاست به عنوان یک محور در کشور می باشد. اخیرآ در هلدینگ ها تصمیم گرفته شده در بازار صادراتی به عنوان یک شروع، به صورت کار گروهی عمل کرد تا بتواند نهایت ارزش آفرینی را برای کشور داشته باشد. زیرا سیمان یک صنعت ملی است و شاید بتوان با مدیریت بازار صادرات، بازار داخلی را هم سامان دهیم

حبیبی از سیمان فارس خوزستان به سه اشتباه در صنعت سیمان اشاره کرد و گفت: سه اشتباه در صنعت سیمان وجود دارد که ما باید به آن توجه کنیم .

وی توضیح داد : سال گذشته داخل کشور 55 میلیون تن سیمان مصرف کردیم و 10 میلیون تن صادر شد که نشان از میانگین رشد 7 درصدی در دراز مدت دارد و این آمار نشان می دهد که اگر بخواهیم همان رشد را حفظ کنیم امسال 5 میلیون تن سیمان در داخل کشور بیشتر نیاز داریم و احتمال اینکه امسال مانند دو سال قبل رشد بالاتری داشته باشیم  نیز  وجود دارد. بنابراین این فرض که در سال 91 مازاد وجود دارد باطل است

وی به بازار صادراتی اشاره کرد و گفت : نرخ ارز در داخل پایین آمده و رقبا به دلیل نیازهای داخلی از صحنه خارج شده اند . عربستان دیگر جنوب عراق، قطر و کویت را پشتیبانی نمی کند. ترکیه درگیر اروپا و غرب آفریقا شده و کل بازار این کشورها در دست ایران است که باید این فرصت بهره برداری کرد.

حبیبی تصور حاشیه سود بالا را اشتباه دانست و خاطرنشان کرد: هم اکنون در بندر انزلی فوب سیمان 61 دلار است ولی در ان طرف دریای خزر در آستارا خان 250 دلار است و این تفاوت قیمت چیست؟ وی ادامه داد 100 دلار میانگین پایین ترین قیمت سیمان در کشورهای همسایه است و میانگین بهای تمام شده آن 30 دلار است  و حاشیه سود 70 درصد است و این اطلاعاتی است که در آوریل سالجاری میلادی عنوان شده است بنابراین اگر حاشیه سود که باید مانند کشورهای همسایه باشد را به سوی 24 درصد آوردیم و شرایط را به سمت ثابت نگه داشتن قیمت سوق دهیم این صنعت را در کوتاه مدت به علت عدم جاذبه سرمایه گذاری نابود خواهیم کرد.

نامدار معاون بورس کالا گفت: درسال 89 با تقاضای سیمان کردستان عملا سیمان به فهرست کالاها ی بورس کالا اضافه شد و تا این لحظه 40 شرکت سیمانی در بورس کالا پذیرفته شده اند. ولی تا کنون حدود یک و نیم میلیون تن سیمان معامله شده که باید حدود 30 میلیون تن معامله می گردید.

وی به دلیل میزان کم معاملات سیمان در بورس کالا اشاره کرد و گفت: در بورس کالا حساسیت روی قیمت گذاری از سوی ما نبوده است یعنی در اولین عرضه سیمان کردستان اگر قیمتی گذاشته می شد ما ایرادی نمی گرفتیم وساز و کار ما هم این اجازه را می داد. ولی در روز اول قیمت پایه تعیین نشد که بر اساس آن قیمت نوسان داشته باشد که این با انتظاراتی که از بورسی شدن سیمان می رفت محقق نشد.  بورس کالا همیشه آماده همکاری با فعالان صنعت سیمان است و اگر ایرادی است که باید اصلاح شود. ما آمادگی کامل در این زمینه داریم.

رییس انجمن صنعت سیمان در انتهای جلسه چند پیشنهاد را ارایه کرد و گفت: صنعت سیمان باید در خودش رقابت را حل کند و دولت وقتی که کالایی به حد خودکفایی می رسد دیگر نگران نباشد و رها کند.

 وی به کمک بورس اوراق بهادار و بورس کالا توجه کرد و گفت: وقتی ما صحبت می کنیم از طرف چند هلدینگ هستیم ولی شما ازطرف چند صد هزار سهامدار حقیقی هستید، آماری که به سازمان ها می دهیم با آماری که بورس می دهد متفاوت است. اگر بورس کالا بعنوان چند صد هزار مالک، حقایق را منعکس نماید با انجمن فرق می کند.

اتابک اظهار داشت: فولاد بیلت حدود 630 تا 655 دلار است و 6/1 آن  قیمت سیمان است یعنی میانگینی 107 تا  125دلار  و نسبت یک به شش حالا اگر مقایسه کنیم 1400 تومان فولاد را با 65 تومان سیمان یک به 30 است که نشان می دهد که صنعت سیمان در حال نابود شدن است

وی افزود: حاشیه سود به تنهایی هیچ مفهوم خاصی ندارد و در مقابل میزان سرمایه گذاری و در آن ارتباط مفهوم پیدا می کند و قدر مطلق حاشیه سود مفهوم ندارد.این مسائل وقتی از بازار سرمایه عنوان شود قطعا به انجمن سیمان در رسیدن به نقطه نظرات صنعت سیمان کمک می کند.

حسینی مقدم سرپرست ناشران بورس تهران به الزامات پذیرش اشاره کرد و گفت: در میان 29 شرکت سیمانی پذیرفته شده در بورس متوسط، سهام شناور آزاد 16 درصد است در حالیکه این سهام شناور آزاد به فراخور تابلو و بازار باید اعداد و ارقام خاصی باشد و بر اساس دستور پذیرش که در سال 86 تصویب شد حداقل سهام شناور آزادی که در نظر گرفته شده در بازار دوم یعنی بازاری که شرکت های کوچک طبقه بندی می شود 10 درصد است.

وی افزود: 14 شرکت سیمانی این الزام سهام شناور آزاد را ندارند و انتظار داریم سهامداران عمده به ما کمک کنند این حداقل ها را طی یک برنامه ریزی زمانی مشخص طوریکه سهم لطمه نبیند، به آن  حد نصاب ها در بورس برسیم و این موضوع را  به صورت مکتوب به سهامداران عمده و مدیران شرکت اعلام می کنیم.

وی اضافه کرد: هم اکنون 6 شرکت سیمانی حاضر در بورس الزام سرمایه را مطابق قوانین ندارند و باید یک برنامه زمان بندی برای این افزایش سرمایه به بورس ارائه کنند و بورس هم با توجه به نزدیکی فصل مجامع  این مورد را به شرکت های سیمانی اعلام خواهد کرد تا آنها بتوانند برای عنوان کردن در مجامع خود برنامه ریزی کنند.