مدیرعامل شرکت سبد گردان کاریزما در گفت‌وگو با دنیای اقتصاد اظهار کرد: همان‌گونه که تصمیم‌گیری برای ورود پالایشگاه‌ها به بورس بر عهده مسوولان شرکت ملی پالایش‌و‌‌پخش فرآورده‌های نفتی بود، هم اکنون نیز مشکلات گروه پالایشگاهی با شرکت پالایش‌ و ‌پخش، دلایلی را برای توقف این نمادها فراهم کرده است. فریدون زارعی در ادامه افزود: این دلایل ناشی از عدم شفافیت در گزارش‌های مالی شرکت‌ها بوده و نهاد نظارتی بازار سرمایه، برای گشایش نمادهای این گروه قانع نشده است.

وی ادامه داد: البته باید خاطر نشان کرد از ابتدای عرضه سهام شرکت‌های پالایشگاهی در بورس تهران، مسوولان سازمان با صراحت اعلام کرده بودند، آنچه در‌خصوص شرکت‌های صنعت پالایشگاهی اهمیت دارد، روندی است که در نحوه اطلاع‌رسانی و شفاف‌سازی آنها پیگیری می‌شود. زارعی تصریح کرد: بنابراین همیشه نگرانی از این بابت وجود دارد که آیا نظارت‌های اعمالی بر اطلاعات پرنوسان این‌گونه شرکت‌ها کافی و صحیح بوده است یا خیر؟ وی در ادامه با اشاره به نوسانات این گروه گفت: نمادهای پالایشگاهی چند مدتی است که بعضا به دلیل تغییر اطلاعات در کوتاه مدت و همچنین ابهامات موجود درخصوص نحوه‌ تسعیر ارز، موضوع مالیات بر ارزش افزوده، بحث عوارض صادراتی بر شرکت‌های پالایشی، ابهام در‌خصوص اثرات مکاتبات اخیر شرکت پالایش‌و‌پخش بر عملکرد شرکت‌ها از جمله پرداخت مبلغ مابه‌التفاوت درآمد حاصل از فروش فرآورده‌های ویژه ناشی از ارز مبادله‌ای با ارز مرجع به شرکت پالایش و پخش، با نوسان مواجه شده و متوقف هستند. زارعی ادامه داد: سهامداران شرکت‌های پالایشگاهی به دلیل بسته بودن نمادهای این گروه، قادر به استفاده از فاکتور مهم نقدشوندگی سهام نیستند؛ اگرچه شاید این موضوع برای سهامداران حقوقی مهم نباشد ولی این فاکتور برای سهامداران جزء که به‌واسطه ارزندگی این سهام اقدام به خرید کرده‌اند و انتظار نقدشوندگی از بورس دارند، بسیار مهم است، زیرا عدم نقدشوندگی و توقف طولانی مدت سهام به یکی از مهم‌ترین کارکردهای بورس و در واقع به هویت  و فلسفه وجودی بازار، آسیب می‌زند.


مدیرعامل شرکت سبدگردان کاریزما علت اصلی توقف نمادهای مزبور را انتشار اطلاعات با اهمیت عنوان کرد و افزود: با توجه به اینکه در ماه‌های اخیر، سهام پالایشگاهی از نمادهای پر طرفدار بورس بودند و تاثیر قابل توجهی در افزایش شاخص داشتند، سازمان بورس این نماد‌های معاملاتی را عمدتا به دلیل انتشار اطلاعات با اهمیت متوقف کرد. چون تاکنون گزارش‌های ارسالی شرکت‌ها، از ابهامات موجود نکاسته و یا به‌نحوی شفافیت مورد نظر سازمان را فراهم نکرده است، شاهد توقف طولانی مدت نمادها هستیم. زارعی بهترین راهکاری که بتواند شرکت‌های این گروه را از شرایط فعلی خارج سازد، شفاف‌سازی دانست و گفت: بهترین راهکار این است که قبل از بازگشایی نمادها شفاف‌سازی کامل در ابعاد مختلف صورت بگیرد تا پس از مدت کوتاهی پس از بازشدن نمادها، مجددا شاهد بسته‌شدن آنها برای ارائه اطلاعات و دلایل مشابه نباشیم.
وی ادامه داد: به‌نظر می‌رسد، مساله شفاف‌سازی‌ها فراتر از مدیران «شرکت ملی پالایش‌و‌‌پخش» و نیز مدیران شرکت‌های پالایشگاهی است و باید در سطح هیات وزیران و جلسات هیات دولت بررسی شود به‌گونه‌ای که روابط مالی این شرکت‌ها با شرکت پالایش و پخش، خزانه دولت و وزارت دارایی به‌خوبی مشخص شده و سپس به شرکت پالایش و پخش ابلاغ شود. وی خاطرنشان کرد: در واقع این موضوع باید قبل از عرضه سهام مشخص می‌شد ولی هم‌اکنون نیز باید هرچه زودتر برای این مشکل بزرگ، راه‌حل مناسبی پیدا کرد. زارعی در ادامه افزود: اکنون با روی کارآمدن دولت جدید به نظر می‌رسد بهتر است برای این مساله فکری شود و برای شکل‌دهی به این روابط، شفاف‌سازی‌های مربوطه انجام شود زیرا این مساله به‌هیچ وجه کم اهمیت نیست، چراکه بخش عظیمی از این سهام جزو سهام عدالت و در سبد سرمایه‌گذاری‌های استانی است؛ بنابراین تعداد زیادی از افراد کشور با این مساله ارتباط مستقیم پیدا می‌کنند.


وی در ادامه گفت: مدیران پالایشگاه‌ها نیز چنانچه مراحل قانونی تصمیم‌گیری قطعی برای این موارد به اتمام نرسیده، می‌توانند حداقل درخصوص اثرات احتمالی وقوع هر مورد، اطلاع‌رسانی لازم را انجام دهند. زارعی تصریح کرد: در این حالت، آنها می‌توانند بودجه‌های اعلامی و سایر گزارش‌های مالی را حداقل با چندین سناریو به سازمان اعلام کنند تا آثار جاری‌شدن هریک از موقعیت‌ها به بازار منعکس شود. زارعی بهترین راهکار در این زمینه را ارائه سناریوهای اعلامی هم با فرض «تخفیف 5‌درصدی نرخ خوراک بر مبنای
FOB خلیج‌فارس» و هم با فرض «حذف این تخفیفات» به بازار دانست.


به گفته وی در این صورت از شرایط عدم اطمینان به شرایط ریسکی نزدیک می‌شویم و پس از استفاده از چند سناریو، شرایط کاملا مبهم و بدون اطلاعات را تبدیل به شرایط ریسکی می‌کند و افراد با سطوح ریسک‌پذیری بالاتر می‌توانند وارد بازار شوند. در این صورت محتمل است که شفاف‌سازی مدنظر سازمان بورس  تا حدودی محقق شده و گشایش نماد
صورت بگیرد.


مدیرعامل شرکت سبدگردان کاریزما در ادامه با اشاره به سابقه معاملات پالایشگاه‌ها در بورس گفت: اگر به گذشته معاملات شرکت‌های پالایشگاهی دقت کنیم، می‌بینیم که ابهام، همواره در کنار شرکت‌های پالایشگاهی حضور داشته است، مثلا مالیات بر ارزش افزوده از دیگر سرفصل‌های ابهام‌ساز بازار است؛ ابهامات برگشت مالیات بر ارزش افزوده شش درصدی به حساب برخی پالایشگاه‌ها هنوز حل نشده باقی مانده است و جای تعجب دارد که در مجامع این شرکت‌ها، مدیران شرکت، حسابرس، سهامدار عمده، نماینده سازمان بورس و حتی امورمالیاتی نیز تکلیف این مشکل را روشن نکرده و متاسفانه در هریک از مجامع شرکت پالایشگاهی، پاسخ‌های متفاوتی شنیده می‌شود.
زارعی در ادامه افزود: به هر حال به نظر می‌رسد، نوسانات و تغییرات پیش‌بینی سود تا حدی نیز ذاتی کسب‌و‌کار این شرکت‌ها است، زیرا با افزایش یا کاهش نرخ ارز،تغییر قیمت جهانی نفت، طرح‌های توسعه‌ای شرکت‌ها، تغییرات قیمت خوراک یا نرخ فروش اعمال شده از طرف شرکت پالایش و پخش یا حذف پارامترهایی مثل تخفیف 5 درصدی نرخ خوراک، این شرکت‌ها فراز و فرود زیادی را تجربه می‌کنند.